Advantage Austria Navigatie tonen
Wij denken, dat u uit komtNaar deze landensiteVerander het land

Design

Drukplaat 'Design' © photocase.com/smile4mone

© photocase.com/smile4mone

Design is vandaag de dag meer dan alleen pure vormgeving. Niet alleen objecten en producten, maar ook dienstverleningen, processen en systemen moeten worden ontworpen. Het designlandschap van Oostenrijk is interdisciplinair, geladen en veelzijdig. Het garandeerd een op de toekomst gerichte cultuur van behouden; voor de verbinding van traditie en innovatie.

Inhoud:

Traditie en innovatie

De Oostenrijkse geschiedenis van het design is er op veelzijdige wijze door gekenmerkt: tegenstellingen in een spanningsveld zetten:

  • Traditie en innovatie
    Waar traditie en innovatie meestal tegenpolen zijn, worden zij in het Oostenrijkse design nauw met elkaar verbonden.
  • Industriële massaproductie en handgemaakte luxe-artikele
    Vanaf het tijdperk van de "Wiener Werkstätte" tot heden is het zog. "atelier-karakter" kenmerkend.
  • Kunstzinnige oriëntatie en dienstverlening

    Veel vooraanstaande ontwerpers brengen hun positie in verband met een kunstzinnige individualistische houding.

Branches en structuren

Het begrip design is vandaag de dag van toepassing op het gehele proces van ontstaan van vorm en functionaliteit van goederen en dienstverleningen. Karakteristiek zijn de veelvoudige overlappingen met andere creatieve sectoren; vooral de reclame- en pr-branche evenals de multimedia-branche. De klassieke scheiding van branches komt vandaag de dag bijna in geen enkel ontwerpbureau meer voor. Gebruikelijk zijn meerdere aanbiedingen en overlappingen tussen:

  • Product- en industrieel-design
  • Grafisch- en communicatie-design
  • Ruimtelijk design (binnenhuis- en tuinarchitectuur)
  • Mode- en textielontwerp
  • Digitaal- en media-design
  • Ontwerpen voor service en dienstverlening

In Oostenrijk wordt het designlandschap gedomineerd door kleine bedrijven en eemanszaken. In vergelijking hiermee zijn de grootste ondernemers te vinden in de sector product- en industrieel-design. Meer dan tweederde van de Oostenrijkse ontwerpers werken interdisciplinair en branche-overschrijdend.

Karakteristiek is de nabijheid van de vestigingsplaatsen van ontwerpbureaus tot de industrie. De Oostenrijkse economische centra zijn vooral in de wijde omtrek van steden te vinden.

PRODUCT- EN INDUSTRIEEL-DESIGN

In de afgelopen jaren kon men in Oostenrijk een stijging van het aantal nieuw opgerichte bedrijven zien. Volgens een studie van de Oostenrijkse stichting voor design (Designstiftung) werd 41% van de bedrijven in de sector product- en industrieel-design tussen 1996 en 2002 opgericht.

Wenen is traditioneel het centrum van kunstzinnig geörienteerde posities van ontwerpers. In het Westen van Oostenrijk en in de omgeving van Graz heeft zich een professionele scene voor industreel-design ontwikkeld.

Tot de gevestigde ontwerpbureaus voor product- en industrieel-design horen o.a.:

Tot de jongere vertegenwoordigers van het industrieel-design horen o.a.:

Veel van de jonge en nieuwe ontwerpbureaus bieden naast product-design ook grafisch-, media- en communicatie-design aan. Als voorbeeld daarvan o.a.:

De Oostenrijkse markt voor industrieel-design is zeer krap. De Oostenrijkse product- en industrieel-ontwerpers oriënteren zich daarom vaak aan de internationale markt. Toch is er een reeks van Oostenrijkse bedrijven die rijk zijn aan tradities en die vaak inzetten op design als concurrentiefactor.

Een selectie van toonaangevende bedrijven:

Grafisch- en communicatie-design

Meer dan de helft van alle Oostenrijkse ontwerpers werkt in de grafische sector, daaronder ook veel beeldende kunstenaars. Beperking tot puur grafische dienstverlening vindt men haast alleen nog bij eenmansbedrijven en free-lancers. Nieuwe dienstverleningen zoals communicatie-design en corporate design voldoen meer aan het ruime aanbod. Bovendien heeft de grafische sector goede contacten met andere sectoren van de creatieve economie zoals muziek, literatuur, reclame, kunst, media.

Voorbeelden voor het grote aantal professionele bureaus en agentschappen zijn:

• Druk en grafische sector

• Communicatie- en webdesign

Ruimtelijk design: binnenhuis- en tuinarchitectuur

Binnen de Oostenrijkse traditionele meubel- en consumptiegoederen-branche is een nieuwe designscene in opkomst.
Voorbeelden daarvoor zijn:

Een aantal vertegenwoordigers van de nieuwe Oostenrijkse designscene zijn vanuit Oostenrijk een internationale carriere gestart.

Zoals:

Anderen hebben zich met succes in het buitenland gevestigd.

Zoals:

Productie en verkoop

Oostenrijk heeft binnen zijn grenzen een reeks bedrijven die rijk zijn aan tradites en die zich onderscheiden doordat zijn op kunstnijverheid zijn geörienteerd.
Bedrijven zoals:

Garanderen de verbinding tussen traditie en innovatie.

Met succes vult een reeks jonge bedrijven, in samenwerking met ontwerpers, diverse gaten in de markt.

Voorbeeld daarvoor zijn:

  • de meubelmaker en meubelproducent uit Tirol Hussl
  • de meubelfabriek uit Vorarlberg Schmidinger-Möbelbau
  • de producent van zonneschermen Sun Square

Iets bijzonders in de verkoop van Oostenrijks meubeldesign is das möbel in Wenen, dat het accent legt op jong niet gevestigd woondesign en het innovatief produceren van meubels.

Het platform PureAustrianDesign draagt er aanzienlijk toe bij dat Oostenrijks design internationaal wordt gepresenteerd.

TEXTIEL- EN MODEONTWERP

De sector mode- en textielontwerp is met ca. 3% van alle bedrijven, die zich met design bezighouden, de kleinste design-sector; daarvan is ongeveer de helft eenmanszaken. Toch hebben Oostenrijkse labels zich in de laatste jaren sterker geprofileerd. Het mode-platform "Unit F büro für mode" heeft aanzienlijk tot internationale erkenning en profesionalisering van de nationale modescene bijgedragen.

Het groeipotentieel is dan ook navenant. Tweederde van de Oostenrijkse labels die succes hebben, werden vanaf 2000 opgericht. Het grootste groeipercentage laat de sector pret-à-porter zien, dat zijn bedrijven die minstens twee collecties per jaar ontwerpen die in serieproductie gaan.

Hier staan enkele voorbeelden voor het hoge creatieve potentieel en niveau van de Oostenrijkse modeontwerpers:

  • Internationaal gevestigde designlabels:
    Edwina Hörl, Hartmann Nordenholz, Petar Petrov, Ute Ploier, Wendy & Jim
  • Avantgardistisch/conceptioneel:
    Eva Blut, Fabrics Interseason, flor de illusion
  • Klassiek geörienteerd:
    Edith A’Gay, Claudia Brandmair, Elfenkleid, Shella Kann, Michél Mayer, Claudia Rosa Lukas
  • Up and Coming:
    Anna Aichinger, Awareness & Consciousness, House Of The Very Island’s Royal Club Division Middlesex Klassenkampf But The Question Is Where Are You, Now?, Wilfried Mayer, Eric Rainer
  • Sieraden en accessoires:
    Sonja Bischur, Büro Baumann, Petra Galogaza, Florian Ladstätter, Melanie Haarhaus, Rosa Mosa

Oostenrijkse modelabels zijn zeer sterk op de export geörienteerd. De Europese markt is het hoofddoel, gevolgd door Japan. De export gebeurt meestal via agentschappen en showrooms; in Europa ook via deelname aan beurzen.

Stalencollecties worden binnen het eigen bedrijf geproduceerd. Serieproducties worden uit handen gegeven, bij voorkeur aan de Oostenrijkse confectie-industrie. Fabrieken in Oost-Europa worden steeds belangrijker.

Onder de Oostenrijkse modeproducenten bevindt zich een reeks bedrijven die zich bewust zijn van tradities en die inzetten op hoge kwaliteit en vakkundigheid. Sommigen investeren consequent in innovatieve samenwerking met ontwerpers.

Voorbeeld daarvoor zijn:

De "trachtenmode" (klederdracht) heeft een autonoom aandeel. Samenwerking tussen de Oostenrijkse "trachtenindustrie" en de mode zorgen voor een nieuwe, creatieve bestemming van de traditionale kleding. Voor een moderne cosmopolitische Austrian Look staan bedrijven zoals

garant.

Oostenrijk herbergt een textielindustrie die rijk is aan traditie en die vooral in het westen van Oostenrijk, met Vorarlberg als centrum, is gevestigd. Zij kenmerkt zich door een hoog aandeel aan innovatie en een goede netwerkvorming met de Oostenrijkse designscene.

Voorbeelden daarvoor zijn:

De Vorarlberger Stickereiwirtschaft is iets bijzonders. Oostenrijk is de vierde grootste producent van borduurwerken en leider op het gebied van innovaties in de sectoren design en technologie.

Bemiddelen en verhandelen

Platformen en vertegenwoordigingen

De belangrijkste platformen evenals instituten en vertegenwoordigingen in Oostenrijk zijn vooral:

Festivals en evenementen

Auteur:
Doris Rothauer / Büro für Transfer
Printen
©©ADVANTAGE AUSTRIA