Wat hebben een axolotl en een kwantumcomputer met elkaar gemeen? Ze maken twee in Oostenrijk werkende wetenschappers tot Fellows of the Royal Society. Het lidmaatschap is vergelijkbaar met de „Oscar voor het levenswerk“ in de natuurwetenschappen. Elly Tanaka en Peter Zoller hebben dit jaar deze hoge onderscheiding ontvangen en bevinden zich daarmee in uitstekend gezelschap.
Elly Tanaka is biochemicus. Haar onderzoeksgebied is de regeneratieve biologie. Ze onderzoekt hoe organismen complexe weefsels en organen kunnen regenereren en welke genetische voorwaarden daarvoor nodig zijn. De axolotl staat bekend om zijn regeneratieve vermogens. Deze Mexicaanse staartamfibie kan niet alleen ledematen, maar ook delen van de hersenen regenereren. Daarom richt haar onderzoek zich vooral op deze soort. De bevindingen kunnen worden gebruikt voor de ontwikkeling van nieuwe therapievormen in de regeneratieve geneeskunde. Elly Tanaka geldt internationaal als een vooraanstaande wetenschapper op het gebied van regeneratieve biologie en staat momenteel aan het hoofd van het Weense Instituut voor Moleculaire Biotechnologie (Institute of Molecular Biotechnology IMBA) van de ÖAW (Oostenrijkse Academie van Wetenschappen, Austrian Academy of Sciences).
Peter Zoller is theoretisch natuurkundige. In de jaren negentig heeft hij de fundamenten voor kwantumcomputers gelegd en wordt hij beschouwd als een van de grondleggers van het moderne kwantumonderzoek. Zijn baanbrekende werk op het gebied van ionvaltechnologie had bijvoorbeeld een grote impact, waarna belangrijke experimentele ontwikkelingen volgden. Zijn onderzoeksfocus komt ook tot uiting in de medeoprichting van het Instituut voor Kwantumoptica en Kwantuminformatie (IQOQI) van de ÖAW (Oostenrijkse Academie van Wetenschappen) in 2003. Peter Zoller deed onderzoek en werkte nauw samen met theoretische en experimentele groepen in toonaangevende internationale onderzoekscentra. Hij is een van de meest geciteerde wetenschappers uit Oostenrijk en geldt al jaren als een grote kanshebber voor de Nobelprijs voor Natuurkunde.
De Royal Society in Londen werd in 1660 opgericht. Het is de oudste wetenschappelijke vereniging die ononderbroken bestaat, en tevens de meest gerenommeerde. Tot haar leden behoren onder meer Isaac Newton, Charles Darwin en Albert Einstein. Eerdere Oostenrijkse vertegenwoordigers zijn onder meer Konrad Lorenz, Erwin Schrödinger, Lise Meitner en Eduard Suess.
Niet alleen wetenschappelijke prijzen, maar ook lidmaatschappen van verenigingen zoals de Royal Society zijn een teken van uitmuntend onderzoek. Daarom is het dubbele lidmaatschap van dit jaar een geweldige erkenning voor Oostenrijk als onderzoekshub. Momenteel doen zes Fellows onderzoek in Oostenrijk. De twee nieuw toegelaten leden doen onderzoek op gebieden die de samenleving in de toekomst zullen beïnvloeden: levenswetenschappen en kwantumtechnologieën.
Onlangs is ook een actuele universiteitsranglijst gepubliceerd, de „QS University Ranking“. Instellingen uit Oostenrijk hebben zich sinds de ranglijst van vorig jaar sterk verbeterd – in Europa zelfs het meest. Meer dan 1.500 instellingen werden beoordeeld; 6 uit Oostenrijk staan in de top 500. Ook volgens de beoordelingscriteria van deze ranglijst is Oostenrijk op de goede weg wat betreft studie, onderwijs en onderzoek.
